OSGB Hizmeti

Genel bakış

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’na göre işveren; iş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi ve on ve daha fazla çalışanı olan çok tehlikeli sınıftaki işyerlerinde diğer sağlık personeli görevlendirmekle yükümlüdür. Çalışanları arasında bu niteliklere sahip personel bulunmayan işveren, hizmetin tamamını veya bir kısmını ortak sağlık ve güvenlik biriminden (OSGB) alabilir.

OSGB; işyerlerine iş sağlığı ve güvenliği hizmeti sunmak üzere kurulan, gerekli donanım ve personele sahip olan ve Bakanlıkça yetkilendirilen birimdir. Kurulabilmesi ve hizmet sunabilmesi için en az bir iş güvenliği uzmanı, bir işyeri hekimi ve bir diğer sağlık personelini tam süreli istihdam etmesi gerekir. Böylece işyerinizin ihtiyaç duyduğu profesyonellerle tek sözleşme üzerinden, koordineli biçimde çalışırsınız.

OSGB hizmetinin kapsamı

İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri Yönetmeliği, OSGB’nin hizmet verdiği işyerlerinde üstlendiği sorumlulukları tanımlar. Görevlendirilen ekip bu çerçevede şu çalışmaları yürütür:

• Çalışma ortamının gözetimi ve alınacak önlemler konusunda işverene rehberlik
• Risk değerlendirmesi çalışmalarına katılım ve tedbirlerin takibi
• İşe giriş ve periyodik muayenelerle çalışanların sağlık gözetimi
• Çalışan eğitimlerinin planlanıp işveren onayına sunulması
• Acil durum planı, ilk yardım ve acil müdahale organizasyonu
• Yıllık çalışma planı ve yıllık değerlendirme raporunun hazırlanması
• Tespit ve önerilerin onaylı deftere yazılması
• İş kazası ve meslek hastalıklarının nedenlerinin araştırılması

Kişisel sağlık dosyaları gizlilik ilkesine uygun olarak saklanır. OSGB hizmetin tamamını veya bir kısmını başka bir kişi ya da kuruma devredemez; sözleşme süresi sona erdiğinde bütün kayıt ve dosyalar, talep edilmese dahi işverene teslim edilir. Zorunlu hizmetlerin yanında ihtiyaç duyulan tamamlayıcı hizmetler de planlanabilir:

• Periyodik teknik kontroller
• İş hijyeni ölçümleri
• Mobil sağlık taraması
• Çevre danışmanlığı
• ISO 45001

Personel ve asgari hizmet süreleri

Görevlendirilecek personel ve işyerinizde geçireceği asgari süre, tehlike sınıfınıza ve çalışan sayınıza göre ilgili yönetmeliklerle belirlenir. Süreler çalışan başına aylık olarak hesaplanır:

Çalışan başına aylık süre	Az tehlikeli	Tehlikeli	Çok tehlikeli
İş güvenliği uzmanı	10 dakika	20 dakika	40 dakika
İşyeri hekimi	5 dakika	10 dakika	15 dakika
Diğer sağlık personeli	Zorunlu değil	Zorunlu değil	10–20 dakika

İş güvenliği uzmanında az tehlikeli sınıfta her 1.000, tehlikeli sınıfta her 500, çok tehlikeli sınıfta her 250 çalışan için; işyeri hekiminde ise sırasıyla her 2.000, 1.000 ve 750 çalışan için tam gün çalışacak en az bir kişi görevlendirilir. Tam süreli görevlendirme gereken durumlarda işveren, işyeri sağlık ve güvenlik birimi (İSGB) kurar.

Diğer sağlık personeli için süre, çok tehlikeli sınıfta işyerinin büyüklüğüne göre çalışan başına ayda 10, 15 veya 20 dakikadır; tam süreli işyeri hekimi görevlendirilen işyerlerinde bu personel zorunlu değildir. Öğrenci statüsündeki çırak ve stajyerler süre hesabında çalışan sayısına dahil edilmez.

Sözleşme ve görevlendirme kuralları

OSGB ile işveren arasındaki sözleşme, İSG-Katip sistemindeki örneğine uygun düzenlenir ve taraflarca en geç beş gün içinde sistem üzerinden onaylanır. Sözleşmesi veya görevlendirmesi onaylanmayan uzman, hekim ve sağlık personeli göreve başlatılamaz.

Kamu kurumları dışındaki işyerlerinde hesaplanan zorunlu süre bölünerek birden fazla kişiye verilemez. Doğum, hastalık veya yıllık izin gibi zorunlu nedenlerle yapılan ve 30 günü aşan personel değişiklikleri Genel Müdürlüğe bildirilir. Görevlendirilen personele, iş sağlığı ve güvenliği çalışmalarını yaptığı süre içinde başka görev verilemez.

İşverenin sorumluluğu devam eder

Kanun, işyeri dışındaki uzman kişi ve kuruluşlardan hizmet alınmasının işverenin sorumluluklarını ortadan kaldırmadığını açıkça belirtir. OSGB eksiklikleri ve tedbirleri yazılı olarak bildirir; bu tedbirlerin yerine getirilmesinden işveren sorumludur.

İşveren ayrıca görevlendirilen ekibin çalışabilmesi için araç, gereç, mekân ve zaman sağlar, sağlık ve güvenlik hizmetini yürütenler arasındaki koordinasyonu kurar; onaylı defterin imzalanması ve düzenli tutulmasından da sorumludur. 50 ve daha fazla çalışanı olan işyerlerinde 8 metrekareden az olmamak üzere toplam iki oda ile acil durumlarda çalışanları en yakın sağlık birimine ulaştıracak uygun bir araç bulundurulur.